پورمند: با افول اقتدار کلیسا، عقلگرایی و علوم تجربی در غرب زاده شد
پژوهشگر حوزه علوم انسانی در گفتگو با SNNTV: پس از جنگهای صلیبی، کلیسا دیگر آن اقتدار مطلق قرون وسطی را نداشت و بهتدریج از مرکز قدرت به حاشیه رانده شد. در همین دوران، فلسفه ارسطویی در قالب الهیات اسکولاستیک بهکار گرفته شد تا شکاف میان ایمان و عقل را پر کند، اما نتیجه برعکس شد؛ این عقل فلسفی و تجربهگرا بود که استقلال یافت و خودمختاری پیدا کرد. در سایه فعالیت دانشگاهها و رشد علوم طبیعی، نوعی عقلگرایی و تجربهمحوری شکل گرفت که زیر تأثیر تمدن اسلامی بود. اختلاف تاریخی بین پاپ بونیفاس هشتم و فیلیپ چهارم فرانسه، و انتقال اجباری پاپ کلمنت پنجم از رم به آوینیون، ضربهای سنگین بر پیکره اقتدار کلیسا وارد کرد. از آن پس، با چندپاره شدن پاپها، بروز فساد و تجملگرایی، کلیسا مشروعیت خود را از دست داد، هرچند مسیحیت همچنان به حیات خود ادامه داد، اما دیگر نه بهعنوان قدرت بیرقیب، بلکه بهعنوان نهادی در کنار عقل و علم در غرب جدید.